Λουίτζι Πιραντέλλο

Χρονολόγιο

28 Ιουνίου 1867

Γέννηση του Λουίτζι Πιραντέλλο στη Σικελία, σε μία έπαυλη με την ονομασία Il Caos, κοντά στο Τζιρτζέντι ( σημερινό Αγκριτζέντο - ο αρχαίος Ακράγαντας), όπου κατέφυγε η οικογένειά του κατά τη διάρκεια μιας επιδημίας χολέρας. Ο πιραντέλο θα πει: “Είμαι, λοιπόν, γιος του χάους, [...] γεννημένος σε μια εξοχή κοντά σ’ ένα πυκνό δάσος, που το ονομάζουν Cavusu, μια διαλεκτική παραφθορά της αρχαίας ελληνικής λέξης Χάος”. Σε ηλικία 12 ετών, γράφει μια τραγωδία σε πέντε πράξεις, την οποία και παρουσιάζει.

Την Ελλάδα τη φέρω μέσα μου. Το πνεύμα της φωτίζει τη σκέψη μου. Μπορώ μάλιστα να σας πω ότι, χωρίς να έχω πάει, την ξέρω. Είμαι από τη Σικελία, τη Μεγάλη Ελλάδα... Εξάλλου είμαι ο ίδιος Ελληνικής καταγωγής. Ναι, ναι, μην εκπλήσσεσθε. Το οικογενειακό μου όνομα είναι Πυράγγελος. Το Πιραντέλλο δεν είναι παρά η φωνητική παραφθορά του: Πιραντζέλο, Πιραντέλλο.
(σε συνέντευξη που παραχώρησε στον Κώστα Ουράνη)

1880

Η οικογένεια Πιραντέλλο μετακομίζει στο Παλέρμο, για να ξαναγυρίσει στο Τζιρτζέντι πέντε χρόνια αργότερα.

1886

Ο Λουίτζι βοηθά για μερικούς μήνες στον πατέρα του στη διαχείριση ενός ορυχείου θείου.

1887

Επιλέγει οριστικά τη Φιλοσοφική Σχολή στο πανεπιστήμιο της Ρώμης και εγκαθίσταται στην πρωτεύουσα.

Ξεκίνησε μόλις 22 ετών να δημοσιεύει έργα, γράφοντας μια ποιητική συλλογή και ακολούθησε ένα θεατρικό έργο. Έπειτα ένα μυθιστόρημα και πολλά διηγήματα. Από εκεί με μετά ακολουθεί μια πολυγραφότατη περίοδος με πλήθος κειμένων  που καταφέρνουν να κερδίσουν το κοινό. Το μεγαλύτερο προτέρημα τους είναι ότι μέσα δεν έχουν πλασματικούς ήρωες αλλά καθημερινούς, σχεδόν αληθινούς. Πετυχαίνει να δομήσει δυναμικούς ήρωες, γιατί όπως λέει είναι όλοι τους άνθρωποι που έχει συναντήσει στη ζωή του και απλά τους έχει τοποθετήσει μέσα στα έργα του με διαφορετικά ονόματα. ‘Έτσι και οι αναγνώστες σε αυτούς είναι πολύ εύκολο να δουν να καθρεφτίζεται κάτι από τη δική τους ψυχή, τον δικό τους χαρακτήρα.

1889

Δημοσιεύεται η πρώτη του ποιητική συλλογή, Mal Giocondo. Αναγκάζεται να εγκαταλείψει τη Φιλοσοφική Σχολή της Ρώμης ύστερα από σύγκρουση με τον πρύτανη. Φεύγει για τη Βόννη, στη Γερμανία όπου εγγράφεται στο πανεπιστήμιο. Στις 8 Δεκεμβρίου δημοσιεύει το άρθρο “O Πετράρχης στην Κολωνία” στο φλορεντινό περιοδικό Vita Nuova. 

1891

Στις 21 Μαρτίου, παίρνει το το πτυχίο της φιλολογίας στη Βόννη, με τη διατριβή: Φθόγγοι και εξέλιξη τους στη διάλεκτο του Τζιρτζέντι.

1893

Στη διάρκεια του καλοκαιριού, έχοντας επιστρέψει στη Ρώμη, γράφει το πρώτο του μυθιστόρημα, Marta Ajala, το οποίο θα κυκλοφορήσει το 1901, με τον τίτλο Η αποκλεισμένη.

1894

Τον Ιούνιο παντρεύεται τη Maria Antonietta Portulano, κόρη ενός συνεταίρου του πατέρα του. Εγκαθίσταται οριστικά στη Ρώμη και συνεργάζεται με πολλά περιοδικά.

1895 

Στο τεύχος της 2ας Νοεμβρίου, το περιοδικό La Tavola Rotonda δημοσιεύει το πρώτο μέρος του έργου του Διάλογοι ανάμεσα στο μεγάλο και το μικρό εγώ. Γέννηση του πρώτου του παιδιού, Stefano.

1897

Δέχεται τη θέση του καθηγητή της Ιταλικής γλώσσας στο Istituto Superiore di Magistero, στη Ρώμη. Γέννηση της κόρης του, Rosalia-Lietta.

1898

Ιδρύει με τον Carlo Italo Falbo και τον Ugo Fleres, μεταξύ άλλων το εβδομαδιαίο φιλολογικό περιοδικό Ariel.

1899

Γέννηση του τρίτου του παιδιού, Fausto.

1903

Καθώς επιστρέφει από έναν περίπατο, βρίσκει τη γυναίκα του ημιπαράλυτη και σε μεγάλη διανοητική σύγχυση. Τα νέα απ’ τη Σικελία δεν είναι καλά: ο πατέρας του, Stefano, που εκμεταλλεύεται ένα μεγάλο ορυχείο θείου, χάνει όλο του το κεφάλαιο, ακόμα και την προίκα της νύφης του, εξαιτίας μιας καθίζησης του εδάφους στην περιοχή που βρισκόταν το ορυχείο. Στο εξής, ο Luigi Πιραντέλλο, εκτός απ’ τις φροντίδες που πρέπει να προσφέρει στη σύζυγό του, οφείλει να σκεφτεί πώς θ’ ανταπεξέλθει στις ανάγκες της οικογένειας. Έτσι, παραδίδει ιδιαίτερα μαθήματα και απαιτεί μία δίκαιη αμοιβή και τις φιλολογικές του συνεργασίες.

1904

Η Nuova Antologia δημοσιεύει σε συνέχειες το έργο Ο μακαρίτης Ματτία Πασκάλ.

1908

Δημοσιεύει δύο δοκίμια: Τέχνη και επιστήμη, και Η αισθητική του χιούμορ, αποσκοπώντας σε μια θέση τακτικού καθηγητή στο πανεπιστήμιο.

1915

Ο γιος του Stefano κατατάσσεται εθελοντής και στη συνέχεια αιχμαλωτίζεται απ’ τους Αυστριακούς. Επιστρέφει με το τέλος του πολέμου. Πεθαίνει η μητέρα του ενώ η διανοητική κατάσταση της συζύγου του επιδεινώνεται. Το 1919, θα χρειαστεί να κλειστεί σε άσυλο.

1920

Η πρώτη του μεγάλη θεατρική επιτυχία με το έργο Όπως πρώτα, καλύτερα από πρώτα.

1921

Στις 9 Μαΐου, το Teatro Valle, στη Ρώμη, ανεβάζει το Έξι πρόσωπα ζητούν συγγραφέα, χωρίς επιτυχία. Στις 27 Σεπτεμβρίου, στο Teatro Manzoni, στο Μιλάνο, το έργο θριαμβεύει. Ο Gennaro Righelli γυρίζει tο Ταξίδι σε ταινία (η δεύτερη κινηματογραφική εκδοχή θα γυριστεί το 1974 από τον Vittorio de Sica με πρωταγωνιστές τη Σοφία Λόρεν και τον Ρίτσαρντ Μπάρτον).

1922

Στις 24 Φεβρουαρίου, το Teatro Manzoni ανεβάζει τον Ερρίκο ‘Δ, του οποίου η επιτυχία θα αφήσει εποχή.

1925

Αναλαμβάνει την καλλιτεχνική διεύθυνση του Teatro d’ Arte di Roma, που ίδρυσαν ο γιος του Stefano, ο Orio Vergani και ο Massimo Bontempelli. Στόχος του θιάσου, που θα γνωρίσει τρία χρόνια έντονης δραστηριότητας, είναι μια θέση ανάμεσα στο συμβατικό και το αβανγκάρντ θέατρο.

1934

Ο Luigi Pirandello κερδίζει το βραβείο Νόμπελ λογοτεχνίας για το σύνολο του έργου του.

1936

Πεθαίνει στις 10 Δεκεμβρίου, αφήνοντας ημιτελές το έργο Οι γίγαντες του βουνού. Με διάταγμα της 8ης Δεκεμβρίου 1949, η έπαυλη Il Caos ανακηρύσσεται εθνικό μνημείο.

Πηγή: Πιραντέλο, Το Ταξίδι, Εκδόσεις Ροές, vivlioparousiasi.gr